تبليغاتX
طلوع ایران

اهل کاشانم کفش هایم کو

یکشنبه بیست و نهم مهر 1386
سهراب سپهری در تاریخ ۱۵ مهر ماه ۱۳۰۷ در خانواده ای که اهل شعر-نقاشی-منبت کاری و دیگر رشته                                              های هنری بودند-زاده شد.

             کودکی و جوانی او صرف مطالعه-بازی در طبیعت-شکار و نواختن موسیقی گذشت.

سهراب تا پانزده سالگی در کاشان گذراند-سهراب سپهری شعر صدای پای آب را با الهام از قریه "چنار" واقع در حد واسط کاشان و مشهد اردهال سرود و دهکده زیبای "گلستانه"واقع در اطراف کاشان الهام بخش او در شعر گلستانه شد.

سهراب بعد از پایان تحصیلات سیکل نخست متوسطه به تهران آمد و در دانشسرای مقدماتی نام نویسی کرد و بعد دوباره به کاشان بازگشت و به سرودن شهر و کشیدن نقاشی مشغول شد-اما دوباره به تهران بازگشت و برای تحصیل در رشته هنر ثبت نام کرد.

 سهراب نخستین کتاب خود را به نام مرگ رنگ در سال ۱۳۳۰ چاپ کرد-زندگی خواب ها -شرق اندوه-صدای پای-مسافر-هشت کتاب-از جمله آثار او بودند.

این هنرمند پر آوازه ایران در اردیبهشت سال ۱۳۵۹ در اثر عارضه سرطان خون در گذشت و در مشهد اردهال به خاک شپرده شد.

                                

در این جا قسمتی از شعر بلند صدای پای آب او را با هم می خوانیم:

اهل کاشانم

روزگارم بد نیست

تکه نانی دارم-خرده هوشی-سر سوزن ذوقی

مادری دارم -بهتر از برگ درخت

دوستانی بهتر از آب روان

خدایی که در این نزدیکی است

لای این شب بوها-پای آن کاخ بلند............

یادش گرامی باد

 

زندگی نامه فردوسی پارسی دوست

جمعه بیست و هفتم مهر 1386
          حکیم فردوسی در طبران "طوس"در سال 329 هجری قمری به دنیا آمد.
    پدرش از دهقانان طوس بود و از نظر مادی دارای ثروت و موقعیت قابل توجهی بود.
از احوال او در عهد کودکی و جوانی اطلاع درستی در دست نیست ولی مشخص است در جوانی با در آمدی که از املاک پدر داشته به کسی محتاج نبوده است-اما اندک اندک آن اموال را از دست داده و به تهی دستی گرفتار شد است.
فردوسی از همان ابتدای کار به کسب علم و دانش پرداخت-و به خواندن داستان هم علاقه مند شد و مخصوصا به تاریخ و گذشته ایران عشق می ورزید.
همین علاقه به داستان های کهن بود که او را به فکر به نظم در آوردن شاهنامه انداخت.
چنان که از گفته خود او در شاهنامه بر می آید-مدت ها در جستجوی این کتاب بوده است و پس از یافتن دستمایه اصلی داستان های شاهنامه-و نزدیک به سی سال از عمر خود را که بهترین دوران بود صرف این کار کرد.

                                       
                              بسی رنج بردم بدین سال سی
                                عجم زنده کردم بدین پارسی
                                پی افکندم از نظر کاخی بلند
                                  که از باد و باران نیابد گزند
                                    بناهای آباد گردد خراب
                                    ز باران و از تابش آفتاب

فردوسی در سال 370 یا 371 به نظم در آوردن شاهنامه را آغاز کرد و در اوایل این کار هم دارای ثروت قابل توجهی بود و هم بعضی از بزرگان خراسان که به تاریخ ایران علاقه داشتند او را یاری می کردند و به مرور زمان و گذشت سال هایی-در حالی که فردوسی بیشتر شاهنامه را سروده بود دچار فقر و تنگدستی شد.
                                    آلا ای بر آورده چرخ بلند
                               چه داری پیری ای مرا مستمند
                              چو بودم جوان مرا برترم داشتی

                                 به پیری مرا خوار بگذاشتی
                                به جای عنانم عصا داد سال
                              پراکنده شد مال و برگشت حال
بر خلاف آن چه مشهور است-فردوسی سرودن شاهنامه را صرفا به خاطر علاقه خودش و حتی سال ها قبل از آن که سلطان محمود به سلطنت برسد-اغاز کرد.اما چون در طی این کار ثروت و جوانی خود را از دست داد-به فکر افتاد که آن را به نام پادشاهی بزرگ کند و گمان اینکه سلطان محمود قدر او را شناسد و شاهنامه را به نام او کرد و راه غزنین را در پیش گرفت.
اما سلطان محمود که به مدایح و سروده های ستایش آمیز شاعران پیش از تاریخ و داستان های پهلوانی علاقه داشت قدر سخن فردوسی را ندانست و او را چنان که شایسته اش بود تشویق نکرد.
علت آن که سروده های وی مورد قبول سلطان محمود قرار نگرفت مشخص نیست.
بعضی گفته اند که به شوند (موجب)بد گویی حسودان -فردوسی نزد شاه هم به بی دین متهم شد و از این رو سلطان محمود او را ترد کرد.
ظاهرا بعضی از شاعران دربار پادشاه به او حسادت می کردند و داستان های پهلوانی و شاهنامه را نزد او تحقیر و پست میشمردند.
به هر حال سلظان شاهنامه را بی ارزش دانست و از رستم به زشتی یاد کرد و بر فردوسی خشمگین شد و گفت:"گه شاهنامه هیچ نیست مگر حدیث رستم-و اندر سپاه من هزار مرد همچون رستم است".
گفته اند که فردوسی از سخن سلطان محمود بر آشفت و غزنین را ترک کرد واز شهری به شهر دیگرمی رفت همانند ری و طبرستان.
و سر انجام در سال 411یا416 در باغی که متعلق به خود بود در شهر طوس به خاک سپرده
شد.

     

فردوسی تنها شاعری بوده است حتی یک کلمه عربی در اشعارش به کار                                               نبرده است.


 

اقوام هدیه کننده

جمعه بیست و هفتم مهر 1386
نقوش برجسته معروف به خراجگذاران است از این نقوش دو نمونه بر روی پلکان آپادانا(تالار بار عام)وجود دارد:بر روی جناح غربی پلکان شمالی و جناح جنوبی پلکان غربی-که احتمالا در دوران سلطنت خشایارشا بنا شده اند(و به هر حال در دوران این پادشاه بنای آن ها پایان یافته است)اقوام-که تعدادشان 23 قوم است به صورت هیات های نمایندگی مجسم شده اند.
از طرف دیگر-در اصل-پلکان قصر اردشیر اول نیز با هیات های نمایندگی اقوام گونان تزیین شده است-لیکن در آنجا تعداد نمایندگان-سی تن به نمایندگی سی قوم بوده است.
هر هیات-تعداد متفاوتی عضو داشته است.
پیشاپیش نمایندگان یک حاجب-ملبس به لباس پارسی-رییس هیات را با دست گرفته و او را به سوی شاه که در وسط جمع درباییان بر تخت جلوس کرده است می برد به دلیل نبودن کتیبه-تعیین هوییت هیات ها دشوار است و معمولا از روی لباس افراد-اشیا و هدایای خوراکی و مقایسه با دیگر اعظای هیات ها-شناسایی هایی صورت گرفته است که همیشه نمی توانند مورد اطمینان وقع شوند در زیر به 23 هیات که در جلوخان ضلع غربی مصور شده اند با توجه به قراین اشاره می شود:


شماره        قوم                       هدایا                      چارپایان           
1                     مادها                              لباس-ظروف              اسب                            
2                 عیلامی ها                      کمان-یک دشنه          شیر ماده-بچه شیر         
3                     ارامنه                             البسه                                    ؟ 
4                     اریان ها                           البسه-ظروف               یک شتر 
5                     بابلی ها                           البسه-ظروف              یک گاو میش 
6                     لیدیایی ها                        ظرف-دستبند+ارابه      دو اسب
7                 هر خواتیشی ها                   ظرف-پوست                یک شتر
8                     آشوری ها                        ظرف-خیک                   دو قوچ
9                   کاپادوکیه ای ها                  جامه های زنانه            یک اسب
10                   مصری ها                         البسه                          یک گاو
11                   سکاها                              البسه-دستبندها          یک اسب    
12                   یونیان ها             البسه-یقه های لباس-ظروف              ؟
13                   باختریش ها                       ظروف-پوست              یک شتر
14                  گنداره ایها                           سپر-نیزه                    یک گاو میش                 
15                    پارتی ها                            ظروف                         یک شتر        
16                   سگارتی ها                         البسه                         یک شتر
17                    سکاها                               دستبند-نیزه                 یک اسب
18                    هندی ها                            تبر-ادویه(؟)                 یک زرافه(؟)
19                  سکاییه ای ها                       نیزه-سپر                     یک اسب
20                  تازیان(عرب ها)                     جامه زنانه                    یک جمازه
21                  زرنگه ای ها                          نیزه-سپر                      یک گاو میش
22                     لیدیایی ها                          گاری+دو اسب              یک بز کوهی
23                     حبشی ها                           دندان فیل                    یک زرافه(؟)

 
برداشت رسوب از رویه ارامگاههای هخامنشی باعث شد تا کارشناسان پی به رنگی بودن ارامگاههای هخامنشی به ویژه ارمگاه داریوش بزرگ ببرند.
-به گفته کارشناسان-داخل خطوط میخی و نقش برجسته ها پوشیده از رنگ های مختلفی است که زیبایی خاصی به این ارامگاه داده- این رنگ ها بیشتر لاجوردی بوده-رنگی که رنگی ایینی بوده و است و در دوران اسلام هم در گنبد ها به کار برده شده
.


در نمایش چهره داریوش بزرگ از رنگ های مختلفی استفاده شده است مثلا ریش و سبیل داریوش لاجوردی رنگ و موی وی سیاه رنگ-چشمانش قرمز رنگ-پیرامون پلک ها با سرمه سیاه شده است-لب ها و کفش ها قرمز رنگ بوده و لباس ها رنگ های متفاوتی دارد.
با این کاوش ها می توان اطلاعاتی در مورد رنگ تخت جمشید مخصوصا تیرها و ایوان های آن بدست آورد زیرا آرامگاه های موجود در نقش رستم با بهره گیری از ایوانها و تیر های سقف تخت جمشید طراحی و پی ریزی شده است.
-به گفته عطایی یکی از کارشناسان-این رنگ های به کار برده شده در آرامگاه ها-بسیار سست بوده و در اثر هر لرزش نا چیزی می تواند فرو بریزد - زیرا تنها ماده معدنی است -که روی سنگ مالیده شده است.
چند روز پیش در رابطه با احداث راه آهن در نزدیکی نقش رستم جلسه ای برگذار شد که امیدوارم بتواند از این کار غیر معقولانه جلوگیری کند.
گفته می شود که آرامگاه خشایار شاه با یک ترک بزرگ مواجه شده است که در اثر لرزش می تواند به دو نیم تقسیم شود.

 

اتش سوزی در تخت جمشید

دوشنبه شانزدهم مهر 1386
تخت جمشید -پدیده جهانی و اثار نیاکان ما به تازگی به یک موسسه نیمه خصوصی که سازمان توسعه گردشگری می باشد به مدت ۹۹ سال واگذار شده است.

این در حالی است که به تازگی به خاطر سهل النگاری این موسسه تخت جمشید برای بار دوم اتش گرفت -به گفته شاهدان علف های خشک شده در کنار تخت جمشید که هر ساله زدوده می شد عامل این اتش سوزی بوده است.

این اتش سوزی باعث اسیب رسیدن به دیواره های تخت جمشید پوسته پوسته شدن ان شده است که ما را هر روز نگران تر می کند - که آیا این مجموعه عظیم سرنوشت خوبی در انتظار خواهد داشت؟

                       

 
سپاهی که فرهاد دوم-شاه ایران از دودمان اشکانی-از اسیران مقدونی-یونانی برای سرکوب کردن شورشیان شمال خاوری ایران تشکیل داده بود-اواخر سپتامبر ۱۳۱ پیش از میلاد به جای جنگ-به شورشیان پیوستند و فرهاد چند روز بعد در مراسمی در چهارمین روز از جشن های مهرگان با گفتن موضوع-به اشتباه خود اعتراف کرد و از ژنرال هایش که از اغاز مخالف این کار بودند پوزش خواست.

 

 

روز شمار {13 مهر}

جمعه سیزدهم مهر 1386
آخرین پیروزی مهم در زمان انوشیروان دادگر:پنجم اکتبر در سال 579 میلادی-آرتش ایران مرکب از 40 هزار سوار و یکصد هزار پیاده-سوریه را از دست رومی ها خارج کرد و نزدیک به 20 هزار رومی را به اسارت گرفت.
ژوستین دوم امپراتور روم که دو بار از خسرو انوشیروان شکست نظامی خورده بود و از بسیاری اندوه خود را باز نشسته و خانه نشین کرده بود پیش از کناره گیر-ژنرال تیبریوس را جانشین خود ساخته بود تا بتواند از پس آرتش ایران بر اید که تیبریوس هم در جنگ اکتبر 579 شکست خورد-ولی دیگر ژوستین دوم زنده نبود تا خبر این شکست را بشنود.
او پنجم اکتبر سال 578 (درست یک سال پیش از شکست تیبریوس)در تنهایی و در 58 سالگی در گذشته بود.
پس از پیروزی اکتبر 579 میلادی-دیری نپایید که انوشیروان ساسانی-شاه وقت ایران-پس از 48 سال فرمانروایی در گذشت.
وی نقشه راندنرومی ها از سوریه را خود پیریزی کرده بود.
در زمان پادشاهی انوشیروان دادگر مرزهای ایران کم و بیش به حدود مرزهای ایران در زمان هخامنشیان رسیده بود.
وی هون ها را از بخش تاجیکستان و شمال خاوری افغانستان امروز اخراج کرد و روم شرقی را خراجگزار ایران ساخت-امتیازهای طبقاتی را کاهش داد و نظام قضایی را به وجود آورد و کدخدایان و دهداران را گزینشی و بیگاری ارباب از زیر زیر دست را برداشت.
به دستور او مدارس فراوان پایه گذاری شد.
وی نوشتن و برگردان کتاب از هندی و یونانی را تشویق کرد و برای این کار-یک سازمان دولتی ویژه به وجود آورد که برگردان کلیله و دمنه از هندی یکی از کارهای این سازمان بوده است.
خسرو انو شیروان ساختمان های تازه در کاخ تیسفون"تاق کسری"ساخت و در شهرها دفترهای ویژه بر پا کرد که درد و دل مردم را به وی برسانند.
خود او هر چند روز یکبار دیدار عمومی(اصطلاحا:بار عام)داشت و در این دیدار خود گلایه های مردم را دریافت و به درد دلها و به خواست هایشان توجه میکرد.
گهگاه که مردم برای گفتن شکایت ها و در خواست های خود در برابر کاخ تیسفون گرد می آمدند-خود در بالکن کاخ می آمد و در خواست های آنان را می شنید.
رویدادنگاران قرون وسطا-سده ها پس از وی-با بررسی کارهای خسرو انوشیروان-بر نام او صفت"دادگر"را افزودند و در دهه دوم سده چهاردهم هجری خورشید که زرتشتیان هند چند مدرسه در تهران ساختند و به آموزش و پرورش ایران هدیه کردند-نام بزرگ ترین آن ها را که در خیابان انقلاب است"انوشیروان دادگر"گذاردند که ده ها سال بهترین دبیرستان دختران پایتخت بود.
در زمینه نظامی-به نوشته رویدادنگاران روم شرقی-خسرو انوشیروان بازگشت و فرار سرباز ایرانی در جنگ های دفاعی(نه تعرضی)را ناروا دانست و برای آن سزای سخت در نظر گرفته بود و چنین سربازی پیش از مجازات-از موهبت ایرانی خلع می شد-زیرا سرباز ایرانی نباید در جنگ های دفاعی به دشمنی که چشم ازمندی به میهن او داشت-پشت می کرد.
به نوشته این رویدادنگاران-سربازان ایرانی هر روز دو بار در جمع خود(به اصطلاح امروز صیحگاه و شامگاه)با صدای بلند می گفتند:ایستادگی برای پاسداری از میهن و هم میهنان یا مرگ.                                          


  

 

روز شمار {12 مهر}

پنجشنبه دوازدهم مهر 1386
رخنه فرهنگ ایرانی در چین:به نوشته کرونیکل رویدادهای تاریخی-گسترش فرهنگ ایرانی در چین شوند شد که تا اکتبر سال 50 پیش از میلاد(2055 سال پیش)تقریبا در همه چین واژه ایرانی"ساتراپی(نگهبان شهرستان و ایالت)"را برای فرمانداران به کار برند.
می دانیم که واژه"چین"را ایرانیان از دودمان پادشاهان"کین"فرمانروایان ان کشور در زمان قدیم ساختند و این واژه از ایران به اروپا جابجایی یافت و جهانی شده است.
اکنون که چینی ها کشورشان را با واژه دیگری می خوانند.
وضع قوانین برای کنترل رفتار فرمانروایان ایران:کار تنظیم قانون برای اداره ایران بر پایه اموزش های زرتشت به ویژه کنترل رفتار فرمانروایان و نیز ایین دادرسی و کیفر-پیش از اکتبر سال 600 میلادی به پایان رسید و چهارم اکتبر بزرگان کشور فراخوانده شدند و موبد موبدان قوانین را به اگاهیشان رسانید تا پشتیبانی کنند که چنین شد.
موبد موبدان که نگران خودخواهی های خسرو پرویز شاه وقت و نادیده گرفتن حقوق مردم و اصول بیش از هزار ساله فرمانروایی شده بود از مارس این سال کار اماده کردن قوانین را اغاز کرده بود تا پشتوانه اجرایی داشته باشند.
تا آن زمان-ایرانیان از دیداخلاقی پایبند به رعایت اموزش های زرتشت بودند.
در درازای پادشاهی ساسانیان که چهار سده به درازا کشید-ایین زرتشت دین رسمی ایرانیان بود و موبدان در دستگاه های دولتی و دربان شاهان این سلسله نفوذ فراوان داشتند.
این قوانین پس از پشتیبانی بزرگان به خسرو پرویز و شهربانان ایران برای اجرا ابلاغ و موبد هر شهر  مکلف به نظارت بر اجرای قوانین شد ولی دیری نپایید که جنگ های غیر ضروری خسرو پرویز و رنجانیدن سران آرتش-شیرازه فرمانروایی را متزلزل ساخت و بعدها ایران به دست تازییان گشوده شد و "قوانین اسلامی" جای آن قوانین را گرفت.

 

اتفاقات مهم در روز (11 مهر)

چهارشنبه یازدهم مهر 1386
 

                               

×نشست "لوکا"بر ضد ایران
×ازدواج اردشیر پاپکان با میترا دختر اردوان پنجم
×گرایش ایغور های به فرهنگ ایرانی و ایین مانوی
×اختراع پولاد به دست ایرانیان
توضیح مختصری از اخرین مطلب می دم چون از همه مهمتره:
سوم اکتبر سال600 میلادی ایرانیان توانستند که پولاد(اهن ابدیده)بسازند که این نو اوری به نام ایران در تاریخ عمومی صنعت ثبت شده است.
فولاد کشش چکش خواری ندارد.
ایرانیان از ان پس -شمشیر و جنگ افزار های خود رااز اهن ابدیده(پولاد)ساختند و تا جابجایی این نو اوری به میان سایر ملت ها برتری تسلیحاتی داشتند.

 
                                                     

کوروش بنیان گذار کشور ایران بوده است-ولی ناسیونالیسم ایرانی با داریوش بزرگ زاده شده است.
داریوش در یکی از سنگ نبشته هایش از اهورا مزدا خواسته است"که ایران زمین"را از افت دروغ و بلای خشکسالی در امان دارد.
از کارهای مهم داریوش ایجاد ابراهی میان دریای سرخ و رود نیل بود که خلیج فارس را به دریای مدیترانه پیوند دهد.
کار دیگر مهم او دستور ساختن تخت جمشید بود که شاه نشین ایران زمین باشد(پایتخت اداری ایران شهر شوش بود).
ایجاد یک سپاه همیشه اماده در مرکز که تا رسیدن سایر یگانهای ارتش از شهرستانها و بخشهای دور دست کشوربتواند در مقابل هر گونه یورش ناگهانی ایستادگی کند-اقدام مهم دیگر او بود.
ضرب سکه -زر و سیم-به ویژه سکه های طلای کم و بیش ناب موسوم به دریک-دریک-در سال515 پیش از میلاد-ابتکار مهم داریوش اول بود.
پایه گذاری پستخانه-دادگاه-کودکستان و دبستان و وضع قوانین و تعرفه مالیاتی و ایجاد یک نیروی دریایی در خلیج فارس چند نمونه دیگر از کارهای داریوش بزرگ به شمار می اید.
امریکاییان 23 سده پس از ان-هنگام پایه گذاری پستخانه دولتی(فدرال)این کشور همان شعار داریوش را بر سر در ان حک کردند که باد و باران مانع کار چاپارها نخواهد شد.
داریوش میان شوش و ساحل مدیترانه نوعی جاده اسفالته کشیده بود که به تازگی بخشی از ان بدست امده است.
اقدام نظامی بی سابقه داریوش جابجایی24 هزار سوار و پیاده با کشتی از خاور مدیترانه به کرانه اتن در یونان(800 کیلومتر مسافت)بود.
داریوش که با اتوسا دخترکوروش بزرگ پیوند همسری بسته بود در سال486 پیش از میلاد- در گذشت و پسرش خشایارشا نوه کوروش بر جای او نشست که سیاست پدر را همانگونه پی گرفت.
ارامگاه داریوش بزرگ در نقش رستم است.
برخی رویدادنگاران شاه شدن داریوش را16 مهر(هشتم اکتبر)-اخرین روز ایینهای مهرگان(جشن های مهرگان)نوشته اند.
در ان زمان مراسم مهرگان شش روز درازا داشت.
ایین های مهر(جشن های مهرگان)پس از نوروز مهمترین جشن ملی ایرانیان بوده است.
از زمان داریوش بود که مدارس-پس از ایین های مهرگان اغاز به کار کرده اند که این رسم از راه یونان به سراسر جهان منتقل شده است.
گر در برخی کشور به ملاحظات اقلیمی-مدارس چند روز جلوتر اغاز به کار می کنند.
هدف اصلی از مدارس در ایران زمان هخامنشی بیشتر اموزش اخلاقیات-تندرستی-سواری و تیر اندازی و سر انجام گزینش اماده ترین کودکان برای خدمت در ارتش بود.

                                            

 

10 مهر نخستین روز جشن مهرگان

سه شنبه دهم مهر 1386
هشتم اکتبر روز"مهر"از ماه مهر و "روز مهرگان"است که ایرانیان از هزاره دوم پیش از میلاد ان را گرامی داشته اند و بعدها دومین روز مهم سال پس از "نوروز"به شمار اورده وبا شکوه ترین مراسم از جشنهای شش روزه مهرگان را در این روز برگزار کرده اند.
از سده کنونی به شوند(دلیل)نامعلوم-روز مهرگان از شانزدهم مهر به چهاردهم این ماه منتقل شده است!
مهر(میترا)در پارسی مفهوم"فروغ-روشنایی-دوستی-پیوستگی-پیوند و مهرورزی"داشته و ضد دروغ-دروغ گویی-پیمان شکنی و نامهربانی کردن بوده است.
در زبان پارسی-واژه"دروغ"از سه هزار سال پیش دگرگون نشده که تلفظ نخستین ان"دروگ"بود.
پیش از هخامنشیان-جشن مهرگان را بغ یادی(بگ یادی)"یاد خدا-سپاس گذاری از خدا"میگفتند.
بغداد(خدا ان را داده)نام درختستانی در نزدیکی تیسفون پایتخت اشکانیان و ساسانیان بود که بعدها به گونه شهر در امد و پایتخت عباسیان شد.
رویدادنگاران در همه کشورها-با توجه به این جشنها-تداوم به کار بردنواژه مهربان و رعایت خوی مهربان بودن و مهربانی کردن در میان ایرانیان که طبیعت دوم انان شده و به اصطلاح در خونشان است-ایرانیان را مهربان ترین-با گذشت ترین و میهمان نوازترین مردم جهان نوشته اند.
عمر خیام نیشابوری که گاهشمار خورشیدی را تنظیم کرده درباره مهر ماه و جشن مهرگان گفته است:"این ماه را از ان مهر و ماه گویند که مهربانی بود مردمان را بر یکدیگر-از هر چه رسیده باشد-از غله و میوه نصیب باشد-بدهند و بخورند با هم."
فلسفه ایینهای مهرگان سپاسگذاری به درگاه خداوند برای نیکیهایی که ارزانی داشته و استواری دوستی و مهرورزی میان انسانهاست.
ایرانیان از دیر زمان کوشیدهاند که کارهای مهم را از ماه مهر اغاز کنند-از جمله پیوند زناشویی وتشکیل زندگی خانوادگی.
داریوش بزرگ پادشاهی را از مهر ماه اغاز کرده بود.
مهستان(سنای ایران در برابر سنای روم)که از سال 137 پیش از میلاد اغاز به کار کرد.
کار سالانه اش را روز پس از جشن مهرگان(17 مهر ماه)از سر میگرفت.
در زمان دودمان پهلوی نیز گشایش سال پارلمانی ایران از مهر ماه بود.



 
سلام به شما من هر چقدر می خوام در مورد سیاست حرف نزنم ولی انگار نمیشه می خوام امروز یه دو خطی برای شما سروران بنویسم

تازه این مشکل نه برای من بلکه برای دانشجوهای کل این خاک عزیز محسوب میشه"من دانشجو هستم دانشجویی که باید به اجبار روزه بگیره چرا به خاطر اینکه فقط افطاری میدن و سحری و در قبالش هم نباید چیزی بگه چون براش حوادث ناگواری داره

در ادامه می خوام از تاریخ بگم چون تنها راه نجات همونه بازم جشن فرخنده مهرگان را به شما تبریک میگم              {زنده باشید الهی هزار سال}

 

تقاضا

شنبه هفتم مهر 1386
این را بدانید که فرهنگ پر بار ما ریشه در گوهرییه گفتار نیک کردار نیک پندار نیک دارد.

 

 

با سلام به شما و به نام خداوند جان و خرد این مطلب را برای شما تایپ می کنم می خوام از جشنی خبر بدم که شاید بیشترتون تا حالا اسمشو نشنیدید نمی خوام بگم من بیشتر از شماها می دونم ولی از هنگامي که از این تاریخ کهن چیزهایی به گوشم رسید فهمیدم که چي بودیمو چی شدیم وحالا به کمک شما میخوام دوباره و برای همیشه این ارزش هارو حفظ و نگهداری کنیم اگر مطلبی برای این جشن دارید در قسمت نظر بدهید بذارید و این جشن را در برخورد با دوستان و اشنایانتان به ان ها تبریک بگویید {دست تک تکتان را می بوسم}

 

سهراب دوستت دارم

چهارشنبه چهارم مهر 1386

سهراب سپهری


صدای پای آب

اهل کاشانم 
 روزگارم بد نیست
تکه نانی دارم خرده هوشی سر سوزن شوقی
مادری دارم بهتراز برگ درخت
 دوستانی بهتر از آب روان
 و خدایی که دراین نزدیکی است
لای این شب بوها پای آن کاج بلند
روی آگاهی آب روی قانون گیاه
 من مسلمانم
قبله ام یک گل سرخ
جانمازم چشمه مهرم نور
 دشت سجاده من
 من وضو با تپش پنجره ها می گیرم
 در نمازم جریان دارد ماه جریان دارد طیف
سنگ از پشت نمازم پیداست
 همه ذرات نمازم متبلور شده است
 من نمازم را وقتی می خوانم
که اذانش را باد گفته باشد سر گلدسته سرو
 من نمازم را پی تکبیره الاحرام علف می خوانم
پی قد قامت موج
 کعبه ام بر لب آب
 کعبه ام زیر اقاقی هاست
 کعبه ام مثل نسیم باغ به باغ می رود شهر به شهر
حجرالاسود من روشنی باغچه است
 اهل کاشانم
 پیشه ام نقاشی است
 گاه گاهی قفسی می سازم با رنگ می فروشم به شما
تا به آواز شقایق که در آن زندانی است
 دل تنهایی تان تازه شود
چه خیالی چه خیالی ... می دانم
پرده ام بی جان است
 خوب می دانم حوض نقاشی من بی ماهی است
 اهل کاشانم
نسبم شاید برسد
به گیاهی در هند به سفالینه ای از خک سیلک
نسبم شاید به زنی فاحشه در شهر بخارا برسد
 پدرم پشت دو بار آمدن چلچله ها پشت دو برف
پدرم پشت دو خوابیدن در مهتابی
 پدرم پشت زمانها مرده است
 پدرم وقتی مرد آسمان آبی بود
 مادرم بی خبر از خواب پرید خواهرم زیبا شد
 پدرم وقتی مرد پاسبان ها همه شاعر بودند
مرد بقال از من پرسید :‌ چند من خربزه می خواهی ؟
 من از او پرسیدم : دل خوش سیری چند ؟
پدرم نقاشی می کرد
تار هم می ساخت تار هم میزد
خط خوبی هم داشت
باغ ما در طرف سایه دانایی بود
باغ ما جای گره خوردن احساس و گیاه
باغ ما نقطه برخورد نگاه و قفس و ایینه بود
 باغ ما شاید قوسی از دایره سبز سعادت بود
میوه کال خدا را آن روز می جویدم در خواب
 آب بی فلسفه می خوردم
 توت بی دانش می چیدم
 تا اناری ترکی بر می داشت دست فواره خواهش می شد
تا چلویی می خواند سینه از ذوق شنیدن می سوخت
گاه تنهایی صورتش را به پس پنجره می چسبانید
 شوق می آمد دست در گردن حس می انداخت
فکر بازی می کرد
زندگی چیزی بود مثل یک بارش عید یک چنار پر سار
زندگی در آن وقت صفی از نور و عروسک بود
 یک بغل آزادی بود
زندگی در آن وقت حوض موسیقی بود
طفل پاورچین پاورچین دور شد کم کم در کوچه سنجاقک ها
 بار خود را بستم رفتم از شهر خیالات سبک بیرون دلم از غربت سنجاقک پر
 من به مهمانی دنیا رفتم
من به دشت اندوه
من به باغ عرفان
 من به ایوان چراغانی دانش رفتم
رفتم از پله مذهب بالا
 تا ته کوچه شک
 تا هوای خنک استغنا
تا شب خیس محبت رفتم
 من به دیدار کسی رفتم در آن سر عشق
 رفتم ‚ رفتم تا زن
 تا چراغ لذت
تا سکوت خواهش
تا صدای پر تنهایی
 چیزها دیدم در روی زمین
 کودکی دیدم ماه را بو می کرد
 قفسی بی در دیدم که در آن روشنی پرپر می زد
 نردبانی که از آن عشق می رفت به بام ملکوت
 من زنی را دیدم نور در هاون می کوبید
ظهر در سفره آنان نان بود سبزی بود دوری شبنم بود کاسه داغ محبت بود
 من گدایی دیدم در به در می رفت آواز چکاوک می خواست
و سپوری که به یک پوسته خربزه می برد نماز
بره ای را دیدم بادبادک می خورد
من الاغی دیدم ینجه را می فهمید
در چراگاه نصیحت گاوی دیدم سیر
شاعری دیدم هنگام خطاب به گل سوسن می گفت شما
من کتابی دیدم واژه هایش همه از جنس بلور
 کاغذی دیدم از جنس بهار
 موزه ای دیدم دور از سبزه
 مسجدی دور از آب
سر بالین فقیهی نومید کوزه ای دیدم لبریز سوال
قاطری دیدم بارش انشا
اشتری دیدم بارش سبد خالی پند و امثال
عارفی دیدم بارش تننا ها یا هو
 من قطاری دیدم روشنایی می برد
 من قطاری دیدم فقه می بردو چه سنگین می رفت
من قطاری دیدم که سیاست می برد و چه خالی می رفت
 من قطاری دیدم تخم نیلوفر و آواز قناری می برد
 و هواپیمایی که در آن اوج هزاران پایی
 خک از شیشه آن پیدا بود
ککل پوپک
 خال های پر پروانه
عکس غوکی در حوض
و عبور مگس از کوچه تنهایی
 خواهش روشن یک گنجشک وقتی از روی چناری به زمین می اید
و بلوغ خورشید
 و هم آغوشی زیبای عروسک با صبح
پله هایی که به گلخانه شهوت می رفت
پله های که به سردابه الکل می رفت
پله هایی که به قانون فساد گل سرخ
و به ادرک ریاضی حیات
 پله هایی که به بام اشراق
پله هایی که به سکوی تجلی می رفت
 مادرم آن پایین
استکان ها را در خاطره شط می شست
 شهر پیدا بود
 رویش هندسی سیمان ‚ آهن ‚ سنگ
سقف بی کفتر صدها اتوبوس
 گل فروشی گلهایش را می کرد حراج
در میان دو درخت گل یاس شاعری تابی می بست
 پسری سنگ به دیوار دبستان میزد
 کودکی هسته زردآلو را روی سجاده بیرنگ پدر تف می کرد
و بزی از خزر نقشه جغرافی آب می خورد
بنددرختی پیدا بود : سینه بندی بی تاب
چرخ یک گاری در حسرت واماندن اسب
اسب در حسرت خوابیدن گاری چی
 مردگاریچی در حسرت مرگ
عشق پیدا بود موج پیدا بود
برف پیدابود دوستی پیدا بود
 کلمه پیدا بود
 آب پیدا بود عکس اشیا در آب
 سایه گاه خنک یاخته ها در تف خون
 سمت مرطوب حیات
 شرق اندوه نهاد بشری
فصل ولگردی در کوچه زن
بوی تنهایی در کوچه فصل
 دست تابستان یک بادبزن پیدا بود
سفره دانه به گل
سفر پیچک این خانه به آن خانه
سفر ماه به حوض
فوران گل حسرت از خک
ریزش تک جوان ازدیوار
 بارش شبنم روی پل خواب
پرش شادی از خندق مرگ
 گذر حادثه از پشت کلام
جنگ یک روزنه با خواهش نور
 جنگ یک پله با پای بلند خورشید
جنگ تنهایی بایک آواز
جنگ زیبای گلابی ها با خالی یک زنبیل
جنگ خونین انار و دندان
 جنگ نازی ها با ساقه ناز
جنگ طوطی و فصاحت با هم
 جنگ پیشانی با سردی مهر
حمله کاشی مسجد به سجود
حمله باد به معراج حباب صابون
حمله لشکر پروانه به برنامه دفع آفات
 حمله دسته سنجاقک به صف کارگر لوله کشی
حمله هنگ سیاه قلم نی به حروف سربی
حمله واژه به فک شاعر
فتح یک قرن به دست یک شعر
فتح یک باغ به دست یک سار
فتح یک کوچه به دست دو سلام
فتح یک شهربه دست سه چهار اسب سوار چوبی
 فتح یک عید به دست دو عروسک یک توپ
 قتل یک جغجغه روی تشک بعد از ظهر
قتل یک قصه سر کوچه خواب
قتل یک غصه به دستور سرود
قتل مهتاب به فرمان نئون
قتل یک بید به دست دولت
قتل یک شاعر افسرده به دست گل یخ
همه ی روی زمین پیدا بود
نظم در کوچه یونان می رفت
 جغد در باغ معلق می خواند
 باد در گردنه خیبر بافه ای از خس تاریخ به خاور می راند
روی دریاچه آرام نگین قایقی گل می برد
در بنارس سر هر کوچه چراغی ابدی روشن بود
مردمان را دیدم
 شهر ها را دیدم
دشت ها را کوهها را دیدم
 آب را دیدم خک رادیدم
 نور و ظلمت را دیدم
 و گیاهان را در نور و گیاهان را در ظلمت دیدم
 جانور را در نور ‚ جانور را در ظلمت دیدم
و بشر را در نور و بشر را در ظلمت دیدم
اهل کاشانم اما
شهر من کاشان نیست
شهر من گم شده است
 من با تاب من با تب
 خانه ای در طرف دیگر شب ساخته ام
من دراین خانه به گم نامی نمنک علف نزدیکم
من صدای نفس باغچه را می شنوم
و صدای ظلمت را وقتی از برگی می ریزد
و صدای سرفه روشنی از پشت درخت
 عطسه آب از هر رخنه ی سنگ
 چک چک چلچله از سقف بهار
 و صدای صاف ‚ باز و بسته شدن پنجره تنهایی
و صدای پک ‚ پوست انداختن مبهم عشق
 مترکم شدن ذوق پریدن در بال
و ترک خوردن خودداری روح
 من صدای قدم خواهش را می شونم
 و صدای پای قانونی خون را در رگ
ضربان سحر چاه کبوترها
تپش قلب شب آدینه
جریان گل میخک در فکر
شیهه پک حقیقت از دور
 من صدای وزش ماده را می شنوم
 و صدای کفش ایمان را در کوچه شوق
 و صدای باران را روی پلک تر عشق
روی موسیقی غمنک بلوغ
روی اواز انارستان ها
و صدای متلاشی شدن شیشه شادی در شب
 پاره پاره شدن کاغذ زیبایی
 پر و خالی شدن کاسه غربت از باد
 من به آغاز زمین نزدیکم
نبض گل ها را می گیرم
 آشنا هستم با سرنوشت تر آب عادت سبز درخت
روح من در جهت تازه اشیا جاری است
روح من کم سال است
 روح من گاهی از شوق سرفه اش می گیرد
 روح من بیکاراست
قطره های باران را ‚ درز آجرها را می شمارد
 روح من گاهی مثل یک سنگ سر راه حقیقت دارد
من ندیدم دو صنوبر را با هم دشمن
 من ندیدم بیدی سایه اش را بفروشد به زمین
رایگان می بخشد نارون شاخه خود را به کلاغ
 هر کجا برگی هست شور من می شکفد
بوته خشخاشی شست و شو داده مرا در سیلان بودن
مثل بال حشره وزن سحر را میدانم
 مثل یک گلدان می دهم گوش به موسیقی روییدن
 مثل زنبیل پر از میوه تب تند رسیدن دارم
مثل یک میکده در مرز کسالت هستم
 مثل یک ساختمان لب دریا نگرانم به کشش های بلند ابدی
 تا بخواهی خورشید تا بخواهی پیوند تا بخواهی تکثیر
من به سیبی خشنودم
و به بوییدن یک بوته بابونه
 من به یک اینه یک بستگی پک قناعت دارم
 من نمی خندم اگر بادکنک می ترکد
و نمی خندم اگر فلسفه ای ماه را نصف می کند
من صدای پر بلدرچین را می شناسم
رنگ های شکم هوبره را اثر پای بز کوهی را
خوب می دانم ریواس کجا می روید
 سار کی می اید کبک کی می خواند باز کی می میرد
ماه در خواب بیابان چیست
 مرگ در ساقه خواهش
 و تمشک لذت زیر دندان هم آغوشی
زندگی رسم خوشایندی است
زندگی بال و پری دارد با وسعت مرگ
پرشی دارد اندازه عشق
 زندگی چیزی نیست که لب طاقچه عادت از یادمن و تو برود
زندگی جذبه دستی است که می چیند
زندگی نوبر انجیر سیاه در دهان گس تابستان است
زندگی بعد درخت است به چشم حشره
زندگی تجربه شب پره در تاریکی است
 زندگی حس غریبی است که یک مرغ مهاجر دارد
زندگی سوت قطاری است که درخواب پلی می پیچد
زندگی دیدن یک باغچه از شیشه مسدود هواپیماست
خبر رفتن موشک به فضا
لمس تنهایی ماه
فکر بوییدن گل در کره ای دیگر
زندگی شستن یک بشقاب است
 زندگی یافتن سکه دهشاهی در جوی خیابان است
زندگی مجذور اینه است
 زندگی گل به توان ابدیت
زندگی ضرب زمین در ضربان دل ما
زندگی هندسه ساده و یکسان نفسهاست
هر کجا هستم باشم
 آسمان مال من است
 پنجره فکر هوا عشق زیمن مال من است
 چه اهمیت دارد
 گاه اگر می رویند
قارچ های غربت ؟
 من نمی دانم که چرا می گویند : اسب حیوان نجیبی است کبوتر زیباست
 و چرا در قفس هیچ کسی کرکس نیست
 گل شبدر چه کم از لاله قرمز دارد
چشم ها را باید شست جور دیگر باید دید
واژه ها را باید شست
واژه باید خود باد ‚ واژه باید خود باران باشد
چترها را باید بست
 زیر باران باید رفت
فکر را خاطره را زیر باران باید برد
با همه مردم شهر زیر باران باید رفت
دوست را زیر باران باید برد
عشق را زیر باران باید جست
 زیر باران باید با زن خوابید
زیر باران باید بازی کرد
زیر باران باید چیز نوشت حرف زد نیلوفر کاشت
 زندگی تر شدن پی در پی
زندگی آب تنی کردن در حوضچه کنون است
رخت ها را بکنیم
آب در یک قدمی است
روشنی را بچشیم
شب یک دهکده را وزن کنیم خواب یک آهو را
 گرمی لانه لک لک را ادرک کنیم
روی قانون چمن پا نگذاریم
در موستان گره ذایقه را باز کنیم
 و دهان را بگشاییم اگر ماه درآمد
و نگوییم که شب چیز بدی است
 و نگوییم که شب تاب ندارد خبر از بینش باغ
 و بیاریم سبد
 ببریم این همه سرخ این همه سبز
صبح ها نان و پنیرک بخوریم
 و بکاریم نهالی سر هر پیچ کلام
و بپاشیم میان دو هجا تخم سکوت
و نخوانیم کتابی که در آن باد نمی اید
 و کتابی که در آن پوست شبنم تر نیست
 و کتابی که در آن یاخته ها بی بعدند
و نخواهیم مگس از سر انگشت طبیعت بپرد
و نخواهیم پلنگ از در خلقت برود بیرون
 و بدانیم اگر کرم نبود زندگی چیزی کم داشت
و اگر خنج نبود لطمه می خورد به قانون درخت
و اگر مرگ نبود دست ما در پی چیزی می گشت
 و بدانیم اگر نور نبود منطق زنده پرواز دگرگون می شد
 و بدانیم که پیش از مرجان خلایی بود در اندیشه دریا ها
و نپرسیم کجاییم
 بو کنیم اطلسی تازه بیمارستان را
و نپرسیم که فواره اقبال کجاست
 و نپرسیم چرا قلب حقیقت آبی است
 و نپرسیم پدرهای پدرها چه نسیمی چه شبی داشته اند
 پشت سرنیست فضایی زنده
پشت سر مرغ نمی خواند
پشت سر باد نمی اید
 پشت سر پنجره سبز صنوبر بسته است
پشت سر روی همه فرفره ها خک نشسته است
 پشت سر خستگی تاریخ است
 پشت سر خاطره ی موج به ساحل صدف سرد سکون می ریزد
لب دریا برویم
 تور در آب بیندازیم
 وبگیریم طراوت را از آب
 ریگی از روی زمین برداریم
 وزن بودن را احساس کنیم
 بد نگوییم به مهتاب اگر تب داریم
دیده ام گاهی در تب ماه می اید پایین
می رسد دست به سقف ملکوت
دیده ام سهره بهتر می خواند
 گاه زخمی که به پا داشته ام
 زیر و بم های زمین را به من آموخته است
گاه در بستر بیماری من حجم گل چند برابر شده است
و فزون تر شده است قطر نارنج شعاع فانوس
و نترسیم از مرگ
 مرگ پایان کبوترنیست
مرگ وارونه یک زنجره نیست
 مرگ در ذهن اقاقی جاری است
مرگ در آب و هوای خوش اندیشه نشیمن دارد
 مرگ در ذات شب دهکده از صبح سخن می گوید
مرگ با خوشه انگور می اید به دهان
مرگ در حنجره سرخ - گلو می خواند
مرگ مسوول قشنگی پر شاپرک است
مرگ گاهی ریحان می چیند
 مرگ گاهی ودکا می نوشد
گاه در سایه نشسته است به ما می نگرد
و همه می دانیم
 ریه های لذت پر کسیژن مرگ است
در نبندیم به روی سخن زنده تقدیر که از پشت چپر های صدا می شنویم
پرده را برداریم
بگذاریم که احساس هوایی بخورد
 بگذاریم بلوغ زیر هر بوته که می خواهد بیتوته کند
بگذاریم غریزه پی بازی برود
 کفش ها رابکند و به دنبال فصول از سر گل ها بپرد
بگذاریم که تنهایی آواز بخواند
 چیز بنویسد
 به خیابان برود
ساده باشیم
ساده باشیم چه در باجه یک بانک چه در زیر درخت
کار مانیست شناسایی راز گل سرخ
کار ما شاید این است
 که در افسون گل سرخ شناور باشیم
پشت دانایی اردو بزنیم
 دست در جذبه یک برگ بشوییم و سر خوان برویم
 صبح ها وقتی خورشید در می اید متولد بشویم
 هیجان ها را پرواز دهیم
 روی ادرک  ‚ فضا ‚ رنگ صدا پنجره گل نم بزنیم
آسمان را بنشانیم میان دو هجای هستی
ریه را از ابدیت پر و خالی بکنیم
بار دانش را از دوش پرستو به زمین بگذاریم
 نام را باز ستانیم از ابر
از چنار از پشه از تابستان
روی پای تر باران به بلندی محبت برویم
در به روی بشر و نور و گیاه و حشره باز کنیم
کار ما شاید این است
 که میان گل نیلوفر و قرن
پی آواز حقیقت بدویم

کاشان | قریه چنار | تابستان 1343

 

سهراب سپهری


مسافر

 دم غروب میان حضور خسته اشیا
 نگاه منتظری حجم وقت را می دید
و روی میز هیاهوی چند میوه نوبر
به سمت مبهم ادرک مرگ جاری بود
 و بوی باغچه را ‚ باد روی فرش فراغت
نثار حاشیه صاف زندگی می کرد
 و مثل بادبزن ‚ ذهن ‚ سطح روشن گل را
 گرفته بود به دست
و باد می زد خود را
 مسافر از اتوبوس
پیاده شد
 چه آسمان تمیزی
 و امتداد خیابان غربت او را برد
غروب بود
 صدای هوش گیاهان به گوش می آمد
مسافر آمده بود
 و روی صندلی راحتی کنار چمن
 نشسته بود
دلم گرفته
 دلم عجیب گرفته است
 تمام راه به یک چیز فکر می کردم
 و رنگ دامنه ها هوش از سرم می برد
 خطوط جاده در اندوه دشت ها گم بود
چه دره های عجیبی
 و اسب ‚ یادت هست
سپید بود
 و مثل واژه پکی ‚ سکوت سبز چمنزار را چرا می کرد
 و بعد غربت رنگین قریه های سر راه
و بعد تونل ها
 دلم گرفته
 دلم عجیب گرفته است
 و هیچ چیز
نه این دقایق خوشبو که روی شاخه نارنج می شود خاموش
 نه این صداقت حرفی که در سکوت میان دو برگ این گل شب بوست
نه هیچ چیز مرا از هجوم خالی اطراف
نمی رهاند
 و فکر میکنم
 که این ترنم موزون حزن تا به ابد
شنیده خواهد شد
نگاه مرد مسافر به روی میز افتاد
 چه سیبهای قشنگی
 حیات نشئه تنهایی است
 و میزبان پرسید
قشنگ یعنی چه ؟
قشنگ یعنی تعبیر عاشقانه اشکال
و عشق تنها عشق
ترا به گرمی یک سیب می کند مانوس
و عشق تنها عشق
 مرا به وسعت اندوه زندگی ها برد
مرا رساند به امکان یک پرنده شدن
و نوشداروی اندوه ؟
 صدای خالص کسیر می دهد این نوش
و حال شب شده بود
 چراغ روشن بود
 و چای می خوردند
 چرا گرفته دلت مثل آنکه تنهایی
 چه قدر هم تنها
 خیال می کنم
 دچار آن رگ پنهان رنگ ها هستی
دچار یعنی
..........عاشق
و فکر کن که چه تنهاست
 اگر که ماهی کوچک دچار آبی دریای بیکران باشد
و چه فکر نازک غمنکی
و غم تبسم پوشیده نگاه گیاه است
 و غم اشاره محوی به رد وحدت اشیاست
خوشا به حال گیاهان که عاشق نورند
و دست منبسط نور روی شانه آنهاست
نه وصل ممکن نیست
 همیشه فاصله ای هست
اگر چه منحنی آب بالش خوبی است
برای خواب دل آویز و ترد نیلوفر
همیشه فاصله ای هست
دچار باید بود
 وگرنه زمزمه حیرت میان دو حرف
 حرام خواهد شد
 و عشق
سفر به روشنی اهتراز خلوت اشیاست
 و عشق
صدای فاصله هاست
صدای فاصله هایی که غرق ابهامند
نه
 صدای فاصله هایی که مثل نقره تمیزند
 و با شنیدن یک هیچ می شوند کدر
 همیشه عاشق تنهاست
 و دست عاشق در دست ترد ثانیه هاست
و او و ثانیه ها می روند آن طرف روز
و او و ثانیه ها روی نور می خوابند
 و او ؤ ثانیه ها بهترین کتاب جهان را
به آب می بخشند
 و خوب می دانند
 که هیچ ماهی هرگز
هزار و یک گره رودخانه را نگشود
 و نیمه شب ها با زورق قدیمی اشراق
 در آب های هدایت روانه می گردند
و تا تجلی اعجاب پیش می رانند
 هوای حرف تو آدم را
عبور می دهد از کوچه باغ های حکایات
و در عروق چنین لحن
چه خون تازه محزونی
حیاط روشن بود
و باد می آمد
و خون شب جریان داشت در سکوت دو مرد
اتاق خلوت پکی است
 برای فکر چه ابعاد ساده ای دارد
 دلم عجیب گرفته است
خیال خواب ندارم
کنار پنجره رفت
و روی صندلی نرم پارچه ای
نشست
هنوز در سفرم
 خیال می کنم
 در آبهای جهان قایقی است
 و من ‚ مسافر قایق ‚ هزارها سال است
 سرود زنده دریانوردهای کهن را
به گوش روزنه های فصول می خوانم
 و پیش می رانم
مرا سفر به کجا می برد ؟
 کجا نشان قدم ‚ ناتمام خواهد ماند
 و بند کفش به انگشت های نرم فراغت
گشوده خواهد شد ؟
کجاست جای رسیدن و پهن کردن یک فرش
و بی خیال نشستن
 و گوش دادن به
 صدای شستن یک ظرف زیر شیر مجاور ؟
و در کدام بهار درنگ خواهی کرد
 و سطح روح پر از برگ سبز خواهد شد ؟
شراب باید خورد
 و در جوانی  روی یک سایه راه باید رفت
 همین
کجاست سمت حیات ؟
من از کدام طرف میرسم به یک هدهد ؟
و گوش کن که همین حرف در تمام سفر
 همیشه پنجره خواب را به هم میزد
چه چیز در همه ی راه زیر گوش تو می خواند ؟
 درست فکر کن
 کجاست هسته پنهان این ترنم مرموز؟
 چه چیز پلک ترا می فشرد
چه وزن گرم دل انگیزی ؟
سفر دراز نبود
عبور چلچله از حجم وقت کم می کرد
 و در مصاحبه باد و شیروانی ها
 اشاره ها به سر آغاز هوش برمی گشت
در آن دقیقه که از ارتفاع تابستان
به جاجرود خروشان نگاه می کردی
 چه اتفاق افتاد
که خواب سبز ترا سار ها درو کردند ؟
و فصل ‚ فصل درو بود
 و با نشستن یک سار روی شاخه یک سرو
 کتاب فصل ورق خورد
و سطر اول این بود
 حیات غفلت رنگین یک دقیقه حوا ست
نگاه می کردی
 میان گاو و چمن ‚ ذهن باد در جریان بود
به یادگاری شاتوت روی پوست فصل
 نگاه می کردی
 حضور سبز قبایی میان شبدرها
 خراش صورت احساس را مرمت کرد
 ببین همیشه خراشی است روی صورت احساس
همیشه چیزی انگار هوشیاری خواب
به نرمی قدم مرگ می رسد از پشت
 و روی شانه ما دست می گذارد
 و ما حرارت انگشتهای روشن او را
بسان سم گوارایی
کنار حادثه سر می کشیم
 ونیز یادت هست
و روی ترعه آرام؟
در آن مجادله زنگدار آب و زمین
 که وقت از پس منشور دیده می شد
 تکان قایق ذهن ترا تکانی داد
غبار عادت پیوسته در مسیر تماشاست
همیشه با نفس تازه را باید رفت
و فوت باید کرد
 که پک پک شود صورت طلایی مرگ
کجاست سنگ رنوس؟
من از مجاورت یک درخت می ایم
که روی پوست آن دست های ساده غربت
اثر گذاشته بود
 به یادگار نوشتم خطی ز دلتنگی
 شراب را بدهید
شتاب باید کرد
 من از سیاحت در یک حماسه می ایم
 و مثل آب
 تمام قصه سهراب و نوشدارو را
روانم
سفر مرا به در باغ چند سالگی ام برد
 و ایستادم تا
 دلم قرار بگیرد
 صدای پرپری آمد
 و در که باز شد
من از هجوم حقیقت به خک افتادم
 و بار دیگر در زیر ‌آسمان مزامیر
در آن سفر که لب رودخانه بابل
به هوش آمدم
نوای بربط خاموش بود
و خوب گوش که دادم صدای گریه می آمد
و چند بربط بی تاب
به شاخه های تر بید تاب می خوردند
و درمسیر سفر راهبان پک مسیحی
به سمت پرده خاموش ارمیای نبی
اشاره می کردند
 و من بلند بلند
 کتاب جامعه می خواندم
و چند زارع لبنانی
 که زیر سدر کهن سالی
 نشسته بودند
مرکبات درختان خویش رادر ذهن شماره می کردند
کنار راه سفر کودکان کور عراقی
به خط لوح حمورابی
 نگاه می کردند
و در مسیر سفر روزنامه های جهان را مرور می کردم
سفر پر از سیلان بود
و از تلاطم صنعت تمام سطح سفر
گرفته بود و سیاه
 و بوی روغن می داد
و روی خک سفر شیشه های خالی مشروب
شیارهای غریزه و سایه های مجال
 کنار هم بودند
میان راه سفر از سرای مسلولین
صدای سرفه می آمد
زنان فاحشه در آسمان آبی شهر
 شیار روشن جت ها را
نگاه می کردند
 و کودکان پی پر پرچه ها روان بودند
سپورهای خیابان سرود می خواندند
و شاعران بزرگ
به برگ های مهاجر نماز می بردند
و راه دور سفر از میان آدم و آهن
به سمت جوهر پنهان زندگی میرفت
به غربت تریک جوی آب می پیوست
به برق سکت یک فلس
 به آشنایی یک لحن
 به بیکرانی یک رنگ
 سفر مرا به زمین های استوایی برد
 و زیر سایه آن بانیان سبز تنومند
 چه خوب یادم هست
 عبارتی که به ییلاق ذهن وارد شد
 وسیع باش و تنها و سر به زیر و سخت
من از مصاحبت آفتاب می ایم
کجاست سایه ؟
ولی هنوز قدم ‚ گیج انشعاب بهار است
و بوی چیدن از دست باد می اید
 و حس لامسه پشت غبار حالت نارنج
به حال بیهوشی است
 در این کشکش رنگین کسی چه می داند
 که سنگ عزلت من در کدام نقطه فصل است
هنوز جنگل ابعاد بی شمار خودش را
 نمی شناسد
 هنوز برگ
سوار حرف اول باد است
هنوز انسان چیزی به آب می گوید
و در ضمیر چمن جوی یک مجادله جاری است
و در مدار درخت
طنین بال کبوتر حضور مبهم رفتار آدمی زاد است
 صدای همهمه می اید
و من مخاطب تنهای بادهای جهانم
 و رودهای جهان رمز پک محو شدن را
به من می آموزند
فقط به من
و من مفسر گنجشک های دره گنگم
 و گوشواره عرفان نشان تبت را
 برای گوش بی آذین دختران بنارس
کنار جاده سرنات شرح داده ام
به دوش من بگذار ای سرود صبح ودا ها
 تمام وزن طراوت را
 که من
 دچار گرمی گفتارم
 و ای تمام درختان زیت خک فلسطین
وفور سایه خود را به من خطاب کنید
به این مسافر تنها که از سیاحت اطراف طور می اید
و ازحرارت تکلیم درتب و تاب است
ولی مکالمه یک روز محو خواهد شد
 و شاهراه هوا را
شکوه شاهپرک های انتشار حواس
سپید خواهد کرد
برای این غم موزون چه شعر ها که سرودند
ولی هنوز کسی ایستاده زیر درخت
ولی هنوز سواری است پشت باره شهر
 که وزن خواب خوش فتح قادسیه
به دوش پلک تر اوست
هنوز شیهه اسبان بی شکیب مغول ها
بلند می شود از خلوت مزارع ینجه
هنوز تاجر یزدی ‚ کنار جاده ادویه
به بوی امتعه هند می رود از هوش
و در کرانه هامون هنوز می شنوی
 بدی تمام زمین را فرا گرفت
هزار سال گذشت
صدای آب تنی کردنی به گوش نیامد
 و عکس پیکر دوشیزه ای در آب نیفتاد
و نیمه راه سفر روی ساحل جمنا
 نشسته بودم
 و عکس تاج محل را در آب
 نگاه می کردم
 دوام مرمری لحظه های کسیری
و پیشرفتگی حجم زندگی در مرگ
ببین ‚ دوبال بزرگ
به سمت حاشیه روح آب در سفرند
جرقه های عجیبی است در مجاورت دست
بیا و ظلمت ادرک را چراغان کن
که یک اشاره بس است
حیات  ‚ ضربه آرامی است
به تخته سنگ مگار
و در مسیر سفر مرغهای باغ نشاط
غبار تجربه را از نگاه من شستند
به من سلامت یک سرو را نشان دادند
و من عبادت احساس را
به پاس روشنی حال
کنار تال نشستم و گرم زمزمه کردم
عبور باید کرد
 و هم نورد افق های دور باید شد
 و گاه در رگ یک حرف خیمه باید زد
عبور باید کرد
 و گاه از سر یک شاخه توت باید خورد
 من از کنار تغزل عبور می کردم
و موسم برکت بود
 و زیرپای من ارقام شن لگد می شد
 زنی شنید
کنار پنجره آمد نگاه کرد به فصل
در ابتدای خودش بود
 ودست بدوی او شبنم دقایق را
 به نرمی از تن احساس مرگ برمیچید
من ایستادم
 و آفتاب تغزل بلند بود
 و من مواظب تبخیر خواب ها بودم
و ضربه های گیاهی عجیب رابه تن ذهن
 شماره می کردم
خیال می کردیم
 بدون حاشیه هستیم
 خیال می کردیم
 میان متن اساطیری تشنج ریباس
شناوریم
 و چند ثانیه غفلت حضور هستی ماست
 در ابتدای خطیر گیاه ها بودیم
که چشم زنی به من افتاد
صدای پای تو آمد خیال کردم باد
عبور می کند از روی پرده های قدیمی
صدای پای ترا در حوالی اشیا
 شنیده بودم
 کجاست جشن خطوط ؟
 نگاه کن به تموج ‚ به انتشار تن من
 من از کدام طرف می رسم به سطح بزرگ ؟
و امتداد مرا تا مساحت تر لیوان
پر از سطوح عطش کن
کجا حیات به اندازه شکستن یک ظرف
دقیق خواهد شد
و راز رشد پنیرک را
 حرارت دهن اسب ذوب خواهد کرد ؟
 و در ترکم زیبای دست ها یک روز
صدای چیدن یک خوشه رابه گوش شنیدیم
 و در کدام زمین بود
که روی هیچ نشستیم
و در حرارت یک سیب دست و رو شستیم ؟
 جرقه های محال از وجود برمی خاست
کجا هراس تماشا لطیف خواهد شد
و ناپدیدتر از راه یک پرنده به مرگ ؟
و در مکالمه جسم ها ‚ مسیر سپیدار
 چه قدر روشن بود
 کدام راه مرا می برد به باغ فواصل ؟
عبور باید کرد
 صدای باد می اید عبور باید کرد
 و من مسافرم ای بادهای همواره
 مرابه وسعت تشکیل برگ ها ببرید
 مرا به کودکی شور آب ها برسانید
و کفش های مرا تا تکامل تن انگور
 پر از تحرک زیبایی خضوع کنید
 دقیقه های مرا تا کبوتران مکرر
در آسمان سپید غریزه اوج دهید
و اتفاق وجود مرا کنار درخت
بدل کنید به یک ارتباط گمشده پک
 و در تنفس تنهایی
 دریچه های شعور مرا به هم بزنید
روان کنیدم دنبال بادبادک آن روز
 مرا به خلوت ابعاد زندگی ببرید
 حضور هیچ ملایم را
به من نشان بدهید

بابل | بهار 1345